W 98% jest przyczyną przewlekłego niedokrwienia kończyny i może doprowadzić do jej amputacji.

Jak rozpoznać?

W początkowym okresie choroby, z racji niewielkiego nasilenia zmian, pojawiają się w obrębie kończyn dolnych, niecharakterystyczne objawy o typie:

  • parestezji (drętwienia, mrowienia, pieczenia),
  • ziębnięcia stóp.

Towarzyszą im z reguły niewielkie, obserwowane podczas inspekcji, zmiany troficzne skóry i jej przydatków, takie jak:

  • hyperkeratoza,
  • łuszczenie skóry,
  • zaburzenie wzrostu paznokci,
  • ubytki owłosienia w częściach obwodowych kończyn dolnych.

W miarę narastania zmian miażdżycowych obserwujemy pojawianie się najbardziej patognomicznego objawu  PAD, jakim jest chromanie przestankowe, któremu towarzyszy z reguły deficyt tętna rozpoznawany podczas badania palpacyjnego w typowych okolicach kończyn dolnych, tj.:

  • na tętnicy udowej,
  • podkolanowej,
  • piszczelowej tylnej
  • i/lub grzbietowej stopy.

Stopniowa progresja zmian niedokrwiennych prowadzi do postępującego skracania dystansu chromania, i wreszcie pojawienia się bólu spoczynkowego. Jest to objaw charakterystyczny dla przewlekłego niedokrwienia kończyn dolnych w stadium niedokrwienia krytycznego. W badaniu fizykalnym poza oziębieniem, zasinieniem lub zblednięciem oraz  atrofią mięśniową, towarzyszyć mu mogą zaawansowane zmiany troficzne o podłożu niedokrwiennym, takie jak: owrzodzenie, martwica lub ropowica.

Każde badanie naczyniowe poza opisanymi powyżej cechami rozpoznawanymi oglądaniem, dotykiem czy oceną palpacyjną tętna, należy uzupełnić o auskultację. Badając stetoskopem, spodziewamy się wysłuchać charakterystyczny szmer naczyniowy, który pojawia się w miejscu występowania krytycznych zwężeń tętnic.

Kolejnym istotnym etapem w diagnostyce chorych na PAD jest wspomniana już wcześniej ocena wskaźnika kostka-ramię. W tej metodzie diagnostycznej do pomiaru używa się tradycyjnego sfingomanometru umieszczonego na goleni tuż powyżej kostki. Następnie przy pomocy dopplerosonografu odczytuje się ciśnienie skurczowe na tętnicy piszczelowej tylnej i grzbietowej stopy obu kończyn dolnych. Wartości te porównuje się do ciśnienia skurczowego odczytanego na tętnicy ramiennej o niższym ciśnieniu. Iloraz wartości ciśnień skurczowych na tętnicy goleni i tętnicy ramiennej stanowi wartość wskaźnika kostka-ramię. Kończyna wskaźnikowa to kończyna z niższym ABI.

Zgodnie z rekomendacjami TASC II ABI powinien być mierzony:

  • u wszystkich pacjentów z objawami chromania przestankowego,
  • u wszystkich pacjentów w przedziale wieku 50-60 lat, z obecnymi czynnikami ryzyka PAD (zwłaszcza palenie tytoniu i cukrzyca),
  • u wszystkich pacjentów powyżej 70 roku życia

 dla-lekarza/jak-rozpoznac